Spelen en eten: meer dan alleen plezier
Als je peuter enthousiast bellen blaast in de tuin of tevreden knabbelt op een worteltje, lijkt het gewoon een spel of een maaltijd. Echter, er gebeurt veel meer dan dat.
De tong, lippen, wangen en kaakspieren werken continu samen bij kinderen. Niet alleen voor eten en praten, maar ook ter ondersteuning van de groei van hun gezicht en gebit. Vooral tijdens de peuter- en kleuterjaren wordt hier een belangrijke basis voor gelegd.
De cruciale rol van de tong
De tong wordt vaak gezien als een spier voor eten en praten, maar heeft nog een belangrijkere functie. In rust hoort de tong tegen het gehemelte te liggen, wat een lichte, constante druk uitoefent om de bovenkaak breed en symmetrisch te laten groeien.
Kinderen die veel door hun mond ademen of hun tong laag houden, missen deze ondersteuning. Dit kan leiden tot een smallere groei van de bovenkaak, waardoor er minder ruimte is voor tanden en kiezen. De ontwikkeling van de kaken beïnvloedt ook de vorm van het gezicht, zoals een langer en smaller gezicht of een minder goed ontwikkelde onderkaak. Functie en groei zijn dus nauw met elkaar verbonden.
Waarom kauwen van essentieel belang is
Kauwen lijkt eenvoudig, maar veel kinderen eten tegenwoordig voornamelijk zachte voeding. Het is juist belangrijk om voeding aan te bieden die echt gekauwd moet worden voor de mondontwikkeling.
Kauwen activeert de kaakspieren en stimuleert de groei van de kaken. Denk aan voedingsmiddelen zoals een appel, komkommer, paprika of stevige broodkorst. Laat het kind de hele appel afhappen in plaats van partjes, wat meer vraagt van de lippen, tong en kaakspieren en zo een goede oefening voor de mond is.
Blazen en zuigen voor sterke mondspieren
Naast kauwen helpen ook blazen en zuigen bij de ontwikkeling van de mondspieren. Kinderen die bellen blazen, een veertje wegblazen of drinken met een rietje, trainen spelenderwijs de samenwerking tussen lippen, wangen en tong. Dit is leuk voor kinderen maar waardevol voor hun mondspieren.
Let op de signalen
Soms geven kinderen zelf al aanwijzingen dat de mondfunctie extra aandacht nodig heeft, zoals een open mond in rust, mondademen, snurken, kwijlen of moeite met kauwen. Ook spraakproblemen kunnen voortkomen uit de manier waarop mondspieren samenwerken.
Als meerdere van deze signalen aanwezig zijn of langdurig blijven, kan het verstandig zijn om hier verder naar te kijken.
Professionele hulp bij mondproblemen
Een logopedist gespecialiseerd in Oro-Myofunctionele Therapie (OMFT) kijkt niet alleen naar spraak, maar ook naar ademhaling, tongpositie, slikken en de ontwikkeling van gezicht en kaken. Vaak wordt er samengewerkt met tandheelkundige professionals, orthodontisten, mondhygiënisten en KNO-artsen. In sommige gevallen kan een osteopaat ook betrokken worden wanneer houding of bewegingspatronen van invloed lijken te zijn.
Gezond mondgedrag ontstaat zelden door slechts één aspect te bekijken. Het gaat om het totaalplaatje. En dat begint vaak met iets heel eenvoudigs: een kind dat leert ademen, zuigen, kauwen en blazen op de manier die het lichaam bedoeld heeft.
Een OMFT-gespecialiseerde logopedist bij jou in de buurt vind je via: tandarts.nl
